Terugdringen van erfelijke aandoeningen bij de Cavalier King Charles-spaniël

De Cavalier King Charles-spaniël werd in 2009 op een wel hele vervelende manier wereldnieuws. In de BCC-documentaire Pedigree Dogs Exposed werd de aandoeningen chiari malformatie en syringomyelie (CM/SM) besproken. Men stelde toen dat de Cavalier King Charles-spaniël een te kleine schedel had. Onder meer hierdoor zou CM/SM bij dit ras ontstaan. Inmiddels zijn er vele publicaties verschenen waarin een en ander wordt genuanceerd.

De achterliggende oorzaken zijn meerdere benige afwijkingen en afwijkingen in de weke delen. De theorie dat het simpelweg een te kleine schedel zou zijn is dus achterhaald. CM/SM is een erfelijk bepaalde aandoening, maar de wijze waarop deze aan volgende generaties wordt doorgegeven is waarschijnlijk erg complex. Dat maakt selectie en gericht fokken niet gemakkelijk. CM komt bij nagenoeg alle honden van dit ras voor, waardoor je eigenlijk moet spreken van een raseigenschap. Dit is anders voor SM.

Convenant
Door de media-aandacht naar aanleiding van deze BBC-documentaire kwamen rashonden en specifiek de Cavalier King Charles-spaniël onder vuur te liggen. Mede op initiatief van toenmalig staatsecretaris Henk Bleker en de afdeling Neurologie van de Universiteitskliniek voor Gezelschapsdieren sloten de Cavalier Club Nederland en de Raad van Beheer een convenant om het ras gezonder te krijgen. Vanaf 2011 zouden alle Cavalier King Charles-spaniël, die gebruikt worden voor de fok, met behulp van onder meer MRI-scans worden gescreend. 

Betere meetmethode
Er bestaan drie beoordelingssystemen. De oudste methode, waarbij de honden in vier groepen werden verdeeld, leverde geen duidelijke vermindering van de aandoening op. Om die reden ontwikkelde de British Veterinary Association en de Britse Kennel Club een verbeterde methode (BVA/KC-schema). Echter, selectie op basis van deze methode levert een te gestage verbetering op. Om die reden is er een nog meer uitgebreide methodiek van beoordelen toegepast waarmee we exacter meten en de leeftijd meenemen. In samenwerking met de onderzoeksgroep Livestock Genetics (KU Leuven) is bepaald wat de erfelijkheidsgraad is van de BVA/KC-methode en de nieuwste, meer uitgebreide methode. De erfelijkheidsgraad zegt iets over de vererfbaarheid en de mogelijkheden voor selectie. Uit het Utrechts-Leuvense onderzoek blijkt dat het huidige BVA/KC-schema te weinig houvast geeft. Voor het terugdringen van SM is de derde meetmethode een veel beter instrument, zo concluderen de onderzoekers.

Gezonde populatie
De faculteit Diergeneeskunde spant zich in om, samen met dierenartsen en rasverenigingen, de gezondheid van rashonden en –katten te verbeteren. Daarvoor werken verschillende onderzoekers van binnen en buiten de faculteit nauw samen. Lees meer over CM/SM.